گلایفوزیت ( GLYPHOSATE ) علف کش سیستمیک وغیرانتخابی است که در بازار با نام تجاری رانداپ ( Roundup ) با فرمولاسیون SL 41% وجود دارد. گلایفوزیت علفکشی ازگروه اسیدفسفونیک (نمک ایزوپروپیل آمین) است که برای کنترل کلیه گیاهان هرز (نازک برگ وپهن برگ) یکساله وچند ساله درباغات و زمینهای زراعی و غیر زراعی بصورت مایع قابل حل درآب ( SL 41% ) فرموله می شود .
ماده تجارتی آن پس از ۲ سال نگهداری در حرارت ۶۰ درجه سانتیگراد تا ۵ در صد از بین می رود ٬ نمک محلول آن در اثر تماس با فولاد گالوانیز و یا بدون پوشش ممکن است واکنش داده و گاز هیدروژن که بسیار آتش زا است تولید میشود. در آب ۲۵ درجه به میزان یک در صد حل می شود ( املاح آمین و فلزات قلیائی براحتی در آب حل می شود) .
گلایفوزیت و نمکهای آن غیر قابل تبخیر ( فشار بخار علفکش گلایفوزیت عملاْ صفر است) و در مقابل نور و هوا پایدار است. این ترکیب در خاک توسط میکروارگانیزمها تجزیه می شود و در صورت تماس با خاک به سرعت خواص خود را از دست می دهد . بعد از ۱۶ هفته کمتر از ۳ درصد مقدار مصرف شده قابل اندازه گیری است. شدیداْ جذب سطحی خاک شده و شسته نمی شود٬ همچنین در خاک نیز خاصیت جابجایی ندارد.
حاصل تجزیه آن دی اکسید کربن ، آب ، نیتراتوفسفات است ، بنابراین باقیمانده ندارد و پس از مصرف میتوان اقدام به کاشت نمود. برای ماهی سمی نیست. گلایفوزیت سریعاٌ بدون تغییر از بدن دفع شده و در بافت تجمع نمی یابند، برای انسان سمیت کمی دارد. (این ترکیب در حرارت کمتر از صفر درجه نگهداری نشود و در صورت انجماد ظرف محتوی سم را در دمای ۲۲ درجه نگهداری و بهم زده شود).
گلایفوزیت علفکشی است سیستمیک و غیرانتخابی (عمومی) که پس از سبز شدن علف هرز (Post – emergence) استفاده می شود. این ترکیب از طریق برگها و قسمت های سبز گیاه جذب شده و روی آنزیمهای مختلف اثر می کند و در تشکیل اسید های آمینه و سایر ترکیبات شیمیایی داخلی گیاه ایجاد اختلال میکند (چون از قسمتهای چوبی شده گیاه جذب نمی شود لذا میتوان براحتی در اطراف تنه درخت پاشید) .
بازدارنده آنزیم EPSPS (5-enolpyruvylshikimate-3-phosphate synthesis) است که از سنتز اسید های آمینه آروماتیک ضروری برای ساخت پروتئین جلوگیری میکند. لازم به ذکر است که اثر گلایفوزیت یک هفته تا ده روز پس از سمپاشی کامل میشود و برای مشاهده کارائی لازم باید عمل سمپاشی در دوره رشد و فعالیت گیاه هرز انجام شود .
گلایفوزیت علفکش سیستمیک است که بصورت غیر انتخابی عمل نموده و روی تمام علف های هرز و درختچه ها مؤثر است. حتی علف های هرز دائمی رشد یافته و تثبیت شده را هم از بین می برد. همیشه برای علفهای هرز یکساله جوان باید مقدار کمتر و برای علفهای هرز دائمی و قدیمی بیشترین مقدار سم مورد استفاده قرار گیرد.
کارایی بالای گلایفوزیت در از بین بردن اندامهای زیرزمینی مثل ریزوم و ریشه گیاهان دائمی زمانی است که کاربرد آن در پایان رشد رویشی و آغاز گلدهی باشد . همچنین در زمان مصرف سم بایستی علفهای هرز شاداب و در حال رشد فعال بوده و در شرایط گرم و خشک بهتر است قبل از سمپاشی آبیاری صورت گیرد.
باید توجه داشت که ذرات علفکش گلایفوزیت روی شاخ و برگ، قسمتهای سبز گیاه و پاجوش درختان و مزارع مجاور ( بواسطه باد بردگی ) پاشیده نشود. همچنین مدت زمان بین عمل سمپاشی و عملیات خاکورزی حداقل باید پنج روز باشد. علفکش گلایفوزیت بوسیله شیره گیاه به اندامهای زیر زمینی علفهای هرز (ریشه، استولون وغده ) منتقل می شود.
Roundup برای کنترل علفهای هرز نازک برگ و پهن برگ یکساله و چند ساله در باغات میوه و مرکبات ، تاکستانها ، مزارع نیشکر ، زمینهای زراعی پس از برداشت محصول ، اراضی غیر زراعی ، جویها و کانالهای آبیاری استفاده می شود. افزودن ۲ در صد سولفات آمونیم خاصیت علفکشی گلایفوزیت را افزایش می دهد. همچنین کاهش حجم محلول سمپاشی تا ۲۰۰ لیتر در هکتار تاثیر این علفکش را می افزاید.
رانداپ بصورت غیر انتخابی عمل نموده و با هیچ محصولی سازگار نیست و باید طوری استفاده شود که به محصول اصلی خسارت وارد نشود . GLYPHOSATE را نباید با سموم دیگر – بخصوص علفکشها – کودهای شیمیایی و گیاویت (مویان) مخلوط نمود ولی برای حصول نتیجه بهتر زیر نظر کارشناس می توان همراه با گیاگیت (فری- گیت) مصرف نمود .همچنین برای کاهش مصرف و تاثیر بهتر توصیه می شود مقدار لازم سورفکتانهای مجاز و یا 1.5 تا 2 کیلوگرم سولفات آمونیم به ازای هر صد لیتر آب با محلول سم مخلوط شود .
در زمان خرید علف کش گلیفوزیت به قیمت درج شده روی لیبل و زمان تولید و انقضای آن توجه نمایید. این سم در قوطی های یک لیتری عرضه می گردد.

درجه سمیت : LD50 : 4320 MG/KG
اگر بهدنبال افزایش اثربخشی رانداپ (گلیفوسیت) در کنترل علفهای هرز هستید، انتخاب مادهی افزودنی مناسب میتواند تفاوت بزرگی ایجاد کند. در اینجا چهار ترکیب رایج را بررسی کردیم تا ببینیم کدامیک واقعاً عملکرد رانداپ را تقویت میکند و کدامها ممکن است اثر منفی داشته باشند:
| ویژگی | سولفات آمونیوم | اوره | نمک | مایع ظرفشویی |
|---|---|---|---|---|
| اصلاح آب سخت | ✅ دارد | ❌ ندارد | ❌ ندارد | ❌ ندارد |
| افزایش جذب رانداپ | ✅ مؤثر | ⚠️ محدود | ❌ کاهشدهنده | ❌ ناسازگار |
| تأثیر بر pH محلول | ✅ تثبیتکننده | ❌ ممکن است قلیایی شود | ❌ نامناسب | ❌ نامشخص |
| خطر سوختگی برگ | ⚠️ در دوز بالا | ⚠️ در دوز بالا | ❌ بالا | ❌ بالا |
| سازگاری با رانداپ | ✅ بالا | ⚠️ متوسط | ❌ پایین | ❌ پایین |
🎯 نتیجه نهایی: اگر میخواهید رانداپ بیشترین تأثیر را داشته باشد، سولفات آمونیوم انتخاب اول شماست. این ترکیب علمی، تستشده و سازگار با رانداپ، اثربخشی سمپاشی را بهطور چشمگیری افزایش میدهد.
علی گلی
اتفاقا برای انسان بسیار خطر ناکه چون بسیار بسیار سرطان زا است
احمد
سلام هنوز هیچ منبع معتبری که صد در صد سرطان زا بودن این محصول رو ثابت کرده باشه وجود نداره . در اینکه سموم میتونن بسیار خطر ساز باشن شکی نیست اما صرفن با چند مطلب و تیوری نمیشه به یه محصول برچسبی زد . چنانچه ثابت بشه که یه محصول بسیار خطرناک اون ترکیب از لیست سموم مجاز حذف خواهد شد.